Grudzień to dla wielu z nas miesiąc pełen radości, światełek, świątecznych przygotowań i wyjątkowych wydarzeń. Jednak dla niektórych dzieci – szczególnie tych bardziej wrażliwych, potrzebujących większej uwagi lub indywidualnego wsparcia – jest to okres wyjątkowo intensywny i nierzadko trudny. Dlaczego grudzień bywa wyzwaniem? W przedszkolu grudzień to czas wzmożonych aktywności: prób do występów, ćwiczeń wierszyków i piosenek, robienia dekoracji świątecznych i dekorowania, wizyt Mikołaja, spotkań świątecznych i innych niespodzianek, a co za tym idzie – licznych zmian w codziennej rutynie. Dla dzieci, które lepiej funkcjonują w przewidywalnym środowisku, każdy taki element może stanowić powód do stresu.
Kiedy grudzień to wyzwanie
Czasami, wchodząc to placówek przedszkolnych można odnieść wrażenie, że wchodzimy do centrum handlowego. Wszędzie od wejścia wiszą dekoracje, kalendarze adwentowe z zadaniami, mrugające lampki, kolory i świąteczna muzyka w tle. Dla wielu dzieci – nie tylko tych borykających się z zaburzeniami rozwojowymi, taki przesyt elementów i bodźców będzie powodował nadmierne pobudzenie. Pociąga to za sobą kolejną trudność – trudność z koncentracją. No bo jak w rozbudzonych emocjach toczyć spokojną zabawę, czy brać udział w zajęciach dydaktycznych? U dzieci, których rozwój przebiega nieharmonijnie, dla dzieci z ADHD, w spectrum autyzmu z kolei możemy zaobserwować lęk przed zmianami, które wybijają z codziennego rytmu i ustalonego porządku dnia. Pojawiają się wtedy silniejsze reakcje emocjonalne – frustracja, smutek, złość, wycofanie. Często rodzice mogą zaobserwować nietypowe zachowania zwłaszcza wieczorem, przy zasypianiu. Dziecko nie potrafi się wyciszyć i mało co pomaga – staje na głowie, chowa się pod kołdrą, rzuca poduszkami, nogi i ręce są w ciągłym ruchu. To odpowiedź układu nerwowego na ilość tego, co przyjął w ciągu dnia.
Kiedy grudzień to magia
Magia budująca bezpieczną przestrzeń i poczucie domowego ciepła. Magia komfortowa i łagodna, taka, która znajdzie miejsce i moment na uważność, na spokój i na… nudę. Mimo natłoku wydarzeń i zadań, trzymajmy się rutyny kiedy tylko się da. Stałe punkty dnia dają dzieciom poczucie bezpieczeństwa i przewidywalności. Jeśli czekają nas zmiany, warto wcześniej o nich opowiedzieć i stopniowo do nich przygotowywać. O tym, że przedszkole odwiedzi Święty Mikołaj lepiej na spokojnie opowiedzieć w domu, niż dać się zaskoczyć dziecku 6 grudnia w placówce. O tym, że na kolację wigilijną przyjedzie cała rodzina, będzie dużo dzieci i generalnie dużo osób i pies, możemy opowiadać stopniowo przez kilka dni. Nie zabijemy charakteru grudnia, ale przygotujemy dziecko na to, że rutyna dnia codziennego może lekko się zmienić. Ograniczmy też nadmiar bodźców w domu, nie wszystko musi być „bardziej” i „głośniej”. W Bajkowej Krainie w czasie grudnia dbamy o wyciszającą muzykę relaksacyjną, stały odpoczynek dzieci w ciągu dnia, w kącikach ciszy, czytanie książek i ćwiczenia oddechowe, które koją układ nerwowy. Dajemy też przestrzeń na emocje i to samo możecie zrobić w domach. Niektóre dzieci potrzebują więcej czasu, aby przetworzyć to, co się dzieje wokół. Warto je wysłuchać, nazwać uczucia i pokazać, że są one w pełni akceptowane. W Bajkowej rozmawiamy o tym, co się dzieje, stało i wydarzy każdego dnia w ramach porannego kręgu. To czas na oswojenie i przygotowanie dziecka na aktywności, to moment, by zapytać, jak się czuje i co jest dla niego trudne. Pamiętajmy też, że większość grudniowych zadań to spory wysiłek, bowiem mogą pojawić się dodatkowe trudności i obowiązki, jak chociażby występy, nauka roli, pieczenie pierników, pisanie listów do Mikołaja. Dlatego chwalmy dziecko za każdy, nawet najmniejszy krok – zauważenie postępów wzmacnia poczucie sprawczości i buduje pewność siebie.
W Bajkowej Krainie stawiamy też na relacje. Dobrze wiemy, że wsparcie i zaangażowanie rodziców jest bezcenne, a dobra komunikacja pomaga lepiej zrozumieć, co jest dla dziecka najtrudniejsze i jak wspólnie możemy je wspierać.
Pamiętajcie, że grudzień jest wyjątkowy, ale nie musi być idealny. Najważniejsze jest to, aby każde dziecko – niezależnie od swoich potrzeb – czuło się bezpieczne, zauważone i zaakceptowane. Czasem wystarczy odrobina spokoju, ciepłego słowa i dodatkowej uwagi, by ten intensywny miesiąc stał się pięknym doświadczeniem, a nie źródłem stresu. Wspierając dzieci w tym okresie, uczymy je, że mogą liczyć na dorosłych – i że razem łatwiej przejść nawet przez najbardziej emocjonujące chwile. W Bajkowej Krainie też grudniową porą wspieramy i unikamy wielu niepotrzebnych bodźców.